MEDIATION? WAT KAN DE OVERHEID DAARMEE?


Jaarlijks worden in Nederland ongeveer twee en een half miljoen bezwaarschriften tegen overheidsbesluiten ingediend. Een bezwaarschrift indienen is slechts één van de manieren waarbij de overheid betrokken raakt bij conflicten. Het hiermee omgaan met en reguleren van deze conflicten behoort tot een van de kerntaken van de Nederlandse overheid. Want altijd zullen er onderlinge strijdende belangen zijn. Belangrijk is dan de manier waarop met zo’n belangentegenstelling wordt omgegaan: regulerend of formaliserend.

Vrijwel ieder bestuursorgaan in Nederland beschikt over een afdeling juridische zaken/ rechtsbescherming c.q. bezwaar & beroep. En voor bezwaarschriften kent onze Algemene wet bestuursrecht (Awb) een daartoe in het leven geroepen formele procedure. Echter, het doorlopen van die procedure garandeert nog niet een rechtvaardige uitkomst die ook door alle partijen wordt onderschreven en gedragen. De uitkomst kan weliswaar juridisch juist zijn, maar die juridische oplossing is nog geen garantie dat de uitkomst ook door alle partijen zal worden nageleefd.

Waarom en wanneer mediation?

Steeds meer overheden gaan daarom over tot het inzetten van mediation in bestaande rechtsbeschermingsprocedures. Waarom? Uit onderzoeken komt telkens weer naar voren dat mensen die zelf tot een oplossing voor hun conflict komen, gunstiger resultaten halen in vergelijking met mensen die hun geschil aan de rechter voorleggen. Ook bereiken zij vaker hun doel, zijn de problemen vaker opgelost en worden afspraken vaker nageleefd. Het oplossen van geschillen en conflicten door het bereiken van onderlinge overeenstemming verdient dan ook de voorkeur.

Maar mediation kan niet slechts ingezet worden in de gevallen waarin er al bezwaar is gemaakt. Ook bij de voorbereiding van besluiten of als een conflict onvermijdelijk lijkt, biedt het inzetten van de vaardigheden van een mediator grote voordelen.
Zoals bij complexe maatschappelijke vraagstukken waarbij vaak meerdere partijen en instanties betrokken zijn. Voorbeelden zijn de ‘één gezin, één plan, één regisseur’ aanpak in wijkteams, de bouw van windmolens en andere milieu- en ruimtelijke ordening problematiek, een publieke voorziening (AZC), coalitieonderhandelingen tussen politieke partijen, botsende belangen tussen fuserende bestuursorganen en complexe handhavingszaken zoals geluid of stankoverlast.
Het kan ook gaan om (v)echtscheidingen waarbij de overheid betrokken raakt als gevolg van haar verhaalsrecht op grond van de Participatiewet en (interne) personeelsconflicten.

Heeft u vragen of is u iets niet duidelijk? Bel of mail ons voor meer informatie!